گفت‌وگو‌ با محمد عیدی نجف‌آبادی، کارشناس فرهنگی و معاون فرهنگی شهردار اصفهان
حکمت‌های نماد اصفهان

تاریخ انتشار: ۰۸:۳۶ - یکشنبه ۲۳ آذر ۱۳۹۹، روزنامه اصفهان زیبا

نماد اصفهان روایت‌های ناگفته بسیار جذابی دارد که کمتر شنیده یا حتی نشنیده‌ایم. در متن پیش رو قرار است درباره خاستگاه و مفهوم این نماد بگوییم. از آنجا که این قوس به‌عنوان نماد اصفهان ثبت شده، همه اصفهانی‌ها می‌توانند با خواندن این گزارش، سرنخ‌های جالب معنایی درباره این میراث ناملموس مهم به دست آورند و نقل محافلشان کنند! اما این گزارش فقط برای اصفهانی‌ها نیست؛ چراکه در پس طراحی نماد خلاقانه اصفهان، تفکری ملی وجود داشته و می‌توان گفت این نماد حاصل خلاقیت صفوی در استفاده از تجربه زیست بشری و تبدیل نماد صورت فلکی قوس آذر دایره‌البروج به نماد اصفهان با کارکردهای سیاسی، اجتماعی، بومی، مذهبی و معرفتی بوده است.

مهمانان اجلاس ACD و کنفرانس هسته‌ای، اصفهان را چگونه دیدند؟!

روایت خارجی‌ها از بهار 1403 اصفهان

تاریخ انتشار: 23 اردیبهشت 1403

«خبر خیلی خوب این است که در پاسپورتمان مهر نمی‌زنند!» این روایت رئیس اتاق بازرگانی دارالسلام برونئی بود که بعد از سفرش به ایران برای حضور در دومین اجلاس اتاق‌های بازرگانی کشورهای عضو مجمع گفت‌وگوی همکاری آسیا (ACD) رو به دوربین ما بیان کرد؛ دو حقیقت مهم در این گفته نهفته است که اگر هدفمان رونق گردشگری اصفهان (و ایران) در شرایط فعلی باشد، باید به آن‌ها توجه و استراتژی‌های دقیقی برایشان طراحی کنیم.

فروردین و اردیبهشت امسال اصفهان با همه اخبار عجیب سیاسی‌اش، چگونه گذشت؟! پاسخ به این سؤال را در گزارش پیش رو که ماحصل اصفهان گردی‌هایم با گردشگران خارجی ویژه‌ای است، بخوانید.

یک جمله که تصمیم‌گیران باید قاب بگیرند!

«اصفهان، زیست غنی پیوسته‌ای داشته و اوج شکوه تاریخی این شهر همیشه در اتصال بیشتر و عمیق‌تر به جهان، رخ داده است.» این جمله، ماحصل همه تجاربی است که طی بیش از یازده سال گذشته به‌عنوان یک روزنامه‌نگار تخصصی حوزه میراث و گردشگری داشته‌ام؛ نتیجه‌ای است حاصل از همه کتاب‌های تاریخی که خوانده‌ام، همه گفت‌وگوهایی که با صاحب‌نظران داشته‌ام و همه اصفهان‌گردی‌ها و مصاحبه‌هایی که با گردشگران خارجی اصفهان انجام داده‌ام.

این «نتیجه» مهم اما مهجور است؛ چون بخش بزرگی از....

دکتر علی قاسم‌زاده، شهردار اصفهان از ادامه کاوش گذر کمرزرین و اهمیت حفاظت از نشانه‌های هویتی اصفهان گفت

نسبت به هویت اصفهان حساسیم

تاریخ انتشار: 16 اردیبهشت 1403

«ما خودمان کلنگ را کنار گذاشتیم! عملیات عمرانی را متوقف و پروژه کاوش گذر کمرزرین را تعریف کردیم. می‌توانستیم این کارها را نکنیم؛ سرمان را زیر بیندازیم و عملیات عمرانی را پیش ببریم؛ اما به جایش ادبیات پروژه را تغییر دادیم. حفظ نشانه‌های هویتی اصفهان برای ما مهم است»؛ این روایت شهردار اصفهان بود وقتی دیروز صبح بعد از بازدید از محوطه و شنیدن صحبت‌های باستان‌شناس سرپرست پروژه از او خواستم رو به دوربین، پاسخی به منتقدان بدهد و از اهمیت کاوش گذر کمرزرین بگوید.

«پروژه کاوش گذر کمرزرین» حالا مایه افتخار است. اینکه مسئولان میراثی پیدا شدند که شکایت را به دادستانی ببرند و حکم بگیرند، اینکه مردمی پیدا شدند که پای توقف پروژه بایستند و اینکه باستان‌شناسان و اهالی رسانه و دغدغه‌مندان میراث با فشارهای اجتماعی و رسانه‌ای قطعه بزرگی از پازل تغییر سرنوشت کمرزرین را تکمیل کردند و درنهایت، مدیران شهری دغدغه‌مندی بودند که برای تغییر پارادایم تلاش کردند و با کمک همه، به‌ویژه متخصصان باستان‌شناسی بالاخره پروژه کاوش گذر کمرزرین آغاز شد؛ پروژه‌ای که دست‌کم برای دغدغه‌مندان حوزه میراث اصفهان از هر پروژه شهری دیگری مهم‌تر و حساس‌تر است و گردشگران و متخصصان بسیاری را هم تابه‌حال از شهرهای مختلف و مخصوصا پایتخت، به اصفهان کشانده تا تماشا کنند، نظر کارشناسی بدهند و درباره یافته‌های پرتعدادش گمانه‌زنی کنند و البته خبرنگاران بسیاری هم از رسانه‌های مختلف محلی و ملی پابه‌پای کاوش حرکت کردند و برای افزایش آگاهی عمومی نسبت به میراثی که نزدیک بود برای همیشه از دستش بدهیم، ایستادند.

ما هم در روزنامه «اصفهان زیبا» سعی کرده‌ایم قدم‌به‌قدم ماجرای کمرزرین را ثبت کنیم؛ نه‌فقط برای امروز، که برای فردا؛ فردایی که چنددهه یا چندسده بعد خواهد بود و ما گرچه دیگر در این دنیا نخواهیم بود، باید پاسخگوی تک‌تک تصمیم‌ها و روایت‌هایمان باشیم.

آغاز فاز دوم پروژه کاوش

دیروز صبح فصل جدیدی از زیست گذر کمرزرین آغاز شد. مجوز پروژه که پایان فروردین‌ماه تمام شد، کار کاوش چندروزی متوقف مانده بود و تیم کاوش مشغول آرشیوسازی یافته‌های پرتعدادش شدند (برآوردهای غیررسمی از آمار صدهزار یافته، حکایت می‌کند) و درعین‌حال منتظر تمدید مجوز و تأمین اعتبار ماندند.

گزارش اختصاصی «اصفهان‌زیبا» از آنچه این‌ روزها در دو قدمی مسجد جامع عتیق می‌گذرد:
یک مطالبه: کاوش کمرزرین تمدید شود!

به گزارش اصفهان زیبا؛ «تمدید شود!» این مطالبه‌ای است که دغدغه‌مندان حوزه میراث فرهنگی درباره پروژه کاوش کمرزرین دارند. عملیات کاوش قدم‌به‌قدم با یافته‌های بسیار مهمی همراه بود و دستاوردهایش تا اینجای کار شگفت‌انگیز است.

آیا این پروژه که می‌تواند نماد یک تغییر پارادایم در حوزه مدیریت شهری باشد، در مسیر تبدیل‌شدن به یک سایت‌موزه باستان‌شناسی مهم شهر به حرکت ادامه خواهد داد؟! این سؤال را از محمدعلی ایزدخواستی (مدیرعامل سازمان نوسازی و بهسازی شهر اصفهان)، سجاد علی‌بیگی (رئیس پژوهشکده باستان‌شناسی ایران)، نوروز رجبی (مشاور رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری کشور) و علی شجاعی اصفهانی (سرپرست پروژه کاوش گذر کمرزرین) پرسیدیم و به پاسخ‌های مهمی هم رسیدیم.

اصفهان در مسیر «شهر تاریخی» شدن!
محمدعلی ایزدخواستی سه راهکار برای احیای شهر تاریخی اصفهان ارائه کرد
تاریخ انتشار: 5 مهر 1402 | لینک مطلب در سایت روزنامه

آیا می‌توانیم عبارت «شهر تاریخی» را برای اصفهان به کار ببریم؟ چشم‌انداز زیست این شهر چگونه «است» و چگونه «باید باشد»؟ برای پاسخ به این پرسش‌ها، این هفته با محمدعلی ایزدخواستی گفت‌وگویی انجام دادم. او طی قریب به دو دهه گذشته مدیریت بخش‌های مختلفی را در بدنه شهرداری اصفهان برعهده داشته است، در دو رشته عمران و تاریخ تمدن تحصیل‌کرده و از سال 1400 عهده‌دار سمت مدیرعاملی سازمان نوسازی و بهسازی شهر اصفهان است. ایزدخواستی در پاسخ به این پرسش‌ها شمایی ازآنچه را که امروز، «اصفهان» خوانده می‌شود، توصیف و درزمینه ترسیم نقشه راه آینده‌ شهر نظراتی را بیان کرد.

شهرگردی در لنجان؛ از «کَله‌مسیح» تا «کَله‌مسلمان»:
راهنمای سفر به «شهر زاینده‌رود»
تاریخ انتشار: 29 شهریور 1402

«شهر زاینده‌رود» یکی از مقاصد گردشگری جذاب نزدیک اصفهان است؛ شهری سرسبز که هم رود زاینده را در قلب خودش دارد و هم قدم‌به‌قدم این نام را در گوشه‌وکنار شهر می‌بینید: خشک‌شویی زاینده‌رود، سوپرمارکت زاینده‌رود، شهرداری زاینده‌رود، شورای اسلامی شهر زاینده‌رود و… من هر هفته جمعه‌ها را در جست‌وجوی «زاینده‌رود زنده» می‌گذرانم و سعی می‌کنم به جایی سفر کنم که بتوانم زاینده‌رود را زنده ببینم. این هفته سفر یک‌روزه‌ام، به شهر زاینده‌رود بود.

اصفهان ذهنی شما چه مقدار به اصفهان واقعی نزدیک است؟ کدام نقاط از این استان را دیده‌اید؟ ما از گردشگری صحبت می‌کنیم که بخشی از آن به‌قصد تفرج است و تمدد اعصاب؛ اما کارکرد سفر پیش‌زمینه شناخت است و شناخت پیش‌زمینه هرگونه تصمیم‌گیری برای شهر و استان اصفهان.

به عبارتی، همه مسئولان و تصمیم‌گیران اصفهان، پیش از آنکه امضایشان را پای تصمیم‌های مهم برای گذشته، حال و آینده این خطه بگذارند، باید تک‌تک نقاط جغرافیایی به نام اصفهان را دست‌کم یک‌بار دیده و درک کرده باشند؛ تاریخ و جغرافیا و جامعه‌شناسی‌ این نقاط را دریابند و بعد در مسیر تصمیم‌گیری حرکت کنند که اگر جز این باشد، اگر جایی برای سفر و گردشگری هدفمند و پایدار در زندگی‌هایمان نداشته باشیم، اصفهان ذهنی‌مان کوچک‌تر و کم‌رمق‌تر از اصفهان حقیقی است.

گزارش ویژه از موزه‌ای در شهر افشنه، زادگاه شیخ‌الرئیس:
روایت‌های موزه «ابن‌سینا» نزدیک بخارا
تاریخ انتشار: 8 شهریور 1402

«موزه ابن‌سینا» در شهر افشنه نزدیک بخارا یکی از مقاصد کمترشناخته‌شده ازبکستان است که معمولا گردشگران ایرانی در تورهای ازبکستان، راهی‌ آنجا نمی‌شوند؛ اما من تصمیم گرفتم یک نیم‌روز از سفرم را به این موزه اختصاص دهم. از اصفهان راهی بخارا و افشنه شدم و این درست عکس مسیری بود که یک‌هزاره پیش، ابن‌سینا پیموده بود!

تاشکند، سمرقند و بخارا را که دیدم، نوبت رسید به افشنه یا افشونا؛ جایی که برای دیدنش هیجان زیادی داشتم، اما مسیر رسیدن به آن هزینه‌بر، کمی طولانی و نسبتا سخت بود. چاره‌ای نبود؛ دیدن زادگاه ابن‌سینا و موزه‌ای به نام خود او، آن‌قدر جذابیت داشت که سختی‌ها را به جان بخرم! و البته کنجکاو بودم بدانم روایت ازبکستان از شیخ‌الرئیس که ما با تبختر کامل او را ایرانی می‌دانیم و ردپایش را در اصفهان دنبال کرده‌ایم، چیست.

تحلیل ماجرای «گران‌ترین تور یک روزه ایرانی» با هدی رستم
چرا تهرانگردی یک‌روزه 11میلیون‌تومانی جنجالی شد؟
تاریخ انتشار: 1402/05/11

در متن پیش رو، سعی کرده‌ام از زوایای مختلف تور یکروزه جنجالی هدی رستمی را بررسی کنم و نکات مثبت و منفی موضوعی را که با واکنش‎‌‌های منفی زیادی هم روبه‌رو شده، پیش روی مخاطب بگذارم.

«یک روز از صبح تا شب، تهرانِ مورد علاقه هدی رستمی را به همراه خودش ببینید، کیفِ هدیه شامل دفتر سفر دریافت کنید و درمورد سفرهای تک‌نفره از زبان او بشنوید؛ قیمت این تجربه، 11 میلیون و 200 هزار تومان است.» کجای این گزاره و این تعریف تور، اشتباه به نظر می‌آید که با انتقادات شدیدی روبه‌رو شده است؟ زوایای مثبت این «اتفاق» چیست؟

لُب کلام این که به نظر من در این مجال، چشم اسفندیار، موضوع Fast queue است که درباره‌اش می‌نویسم.

...

گرمابه قاضی؛ حلقه‌ای‌ افزوده به چرخه گردشگری اصفهان
تجربه حمام ایرانی با «عزیزالسلطنه» و «انیس‌الدوله»
تاریخ انتشار: 11:13 - پنجشنبه 1401/12/25

«حمام ایرانی» حالا چهار سال است که به‌عنوان یکی از جاذبه‌های گردشگری شهر اصفهان شناخته می‌شود و دلیل این اتفاق هم افتتاح گرمابه قاضی (Qazi Persian Bath) است. در یکی از کهن‌ترین محله‌های شهر و با فاصله کمتر از ده دقیقه پیاده‌روی تا مسجد جامع عتیق اصفهان (میراث جهانی بشر) بنایی وجود دارد که متولد دوره صفویه است و یکی از اجزای یک مجموعه متشکل از بازار و مسجد و حمام محسوب می‌شود.

...

میزبانی وانک از مراسم سال نو میلادی
تاریخ انتشار: 14:41 - دوشنبه 1401/10/12

ساعت کلیسا وانک رأس ساعت ده صبح یازدهم دی‌ماه 1401، ده ضربه نواخت. در چوبی کلیسا به روی ارامنه ایران و عده محدودی از خبرنگاران و عکاسان مسلمان اصفهان گشوده شد تا آیین مذهبی اولین روز سال نو میلادی برای 417 امین سال متوالی با حضور ارامنه در اصفهان اجرا شود؛ مراسمی که امسال رنگ رخسارش متفاوت بود.

گل سرسبد جلفای نو، دیر آمِناپرگیچ مقدس (که به کلیسای وانک معروف است و به عنوان کلیسای جامع ارمنیان اصفهان و جنوب ایران شناخته می‌شود) امسال هم میزبان ارمنیان و غیرارمنیانی بود که سال نوی میلادی را با مراسم کلیسایی در قلب اصفهان آغاز کردند؛ رخداد ارزشمندی که نشان از میراث‌داری تاریخی اصفهان در حوزه ادیان دارد و مایه تبختر ماست.

باروِو دز، شنورهاوُر نوُر داری

هر که وارد می‌شد، با لبخند سال نو را تبریک می‌گفت: «باروِو دز، شنورهاوُر نوُر داری» و مسیر در ورودی مجموعه تا در ورودی کلیسای هوسپ آرماتاتسی مقدس را می‌پیمود. من با یک خانواده جوان ارمنی ساکن تهران که برای اولین بار کلیسا وانک را می‌دیدند، هم‌قدم شدم.

آرا و آرنیه، پدر و مادر خانواده بودند و با دختر خردسالشان، آنا ماریا، سفر اصفهان را در آغاز سال 2023 میلادی تجربه می‌کردند. آرنیه تعریف کرد که همیشه عکس‌های وانک را دیده و حالا خیلی هیجان‌زده است که دارد از نزدیک این کلیسای مهم ارامنه ایران را می‌بیند. آن‌ها هر سال در کلیسای محلی خودشان، کلیسا تارکمانچاس در محله زرکش تهران، سال نوی میلادی را جشن می‌گرفتند؛ اما امسال آمده بودند تا اصفهانگردی کنند و مراسم مذهبی سال نو را هم در وانک بگذرانند.

به تجربه این خانواده دوست‌داشتنی فکر کردم؛ آن‌ها گردشگرانی بودند که میراث (آیینی که میراث ناملموس محسوب می‌شود) را در میراث (بنای تاریخی کلیسا وانک که در فهرست میراث ملی ایران به ثبت رسیده) تجربه کردند.
...